Województwo częstochowskie


Na mapach: 50°48′45,7200″N 19°06′47,5200″E/50,812700 19,113200

Województwo częstochowskie w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania Mapa województwa w ostatnim dniu jego istnienia z podziałem na gminy i urzędy rejonowe. Przynależność wojewódzka gmin byłego województwa częstochowskiego po 31 grudnia 1998 roku

Województwo częstochowskiepolskie województwo ze stolicą w Częstochowie istniejące w latach 1975–1998, jedno z 49 ówcześnie istniejących.

Spis treści

Historia | edytuj kod

Reformę administracyjną w 1975 roku przyjęto w pośpiechu i bez debaty publicznej. 12 maja plenum KC PZPR podjęło decyzję o zmianie podziału administracyjnego kraju, a ustawę wprowadzającą zmiany Sejm przyjął już 28 maja z mocą obowiązującą od 1 czerwca[1].

Dopiero 3 czerwca 1975 roku w magazynie „Nad Wartą” poinformowano mieszkańców Częstochowy, że miasto stało się siedzibą województwa[1].

Początkowo część wydziałów urzędu wojewódzkiego ulokowano z przyczyn lokalowych w Kłobucku. W związku z tym władze nakazały uruchomienie podmiejskiej linii MPK na trasie Częstochowa-Kłobuck[1].

Konsekwencją utworzenia nowego województwa było poszerzenie granic Częstochowy w dniu 1 stycznia 1977 r. Powodem była chęć zwiększenia populacji miasta ponad 200 tys. mieszkańców[1].

W nowym podziale administracyjnym zostało rozdzielone pomiędzy województwa śląskie, opolskie, łódzkie i świętokrzyskie, pomimo zabiegów o utworzenie tzw. województwa staropolskiego. Ostatnie próby odtworzenia województwa częstochowskiego były planowane w formie referendum przeprowadzonego przy okazji wyborów parlamentarnych w 2011 roku[2], później postulat jego utworzenia został podniesiony przez polityków PiS[3] w 2015 roku, którzy jednak w 2017 r. przesunęli jego realizację na kolejną kadencję Sejmu[4].

Geografia | edytuj kod

Województwo częstochowskie zajmowało powierzchnię 6182 km², rozciągłość południkowa wynosiła 77 km, a równoleżnikowa 127 km. Punkty skrajne[5]:

  • północny: 51°12′N
  • południowy: 50°29′N
  • wschodni: 20°06′E
  • zachodni: 18°18′E

Długość granic wynosiła 597 km, z czego z województwami[6]: katowickim 142 km, piotrkowskim 133 km, opolskim 124 km, kieleckim 97 km, sieradzkim 85 km, kaliskim 5 km[5].

Obejmowało 17 miast (Częstochowa, Lubliniec, Myszków, Kłobuck, Kalety, Olesno, Pajęczno, Koniecpol, Blachownia, Gorzów Śląski, Praszka, Krzepice, Szczekociny, Woźniki, Żarki, Koziegłowy, Dobrodzień) i 52 gminy.

Wojewodowie częstochowscy[8] | edytuj kod

Urzędy Rejonowe | edytuj kod

  • Urząd Rejonowy w Częstochowie dla gmin: Blachownia, Gidle, Janów, Kamienica Polska, Kłomnice, Konopiska, Kruszyna, Mstów, Mykanów, Nowa Brzeźnica, Olsztyn, Pajęczno, Poczesna, Rędziny, Starcza i Strzelce Wielkie oraz miast: Blachownia (do 1 stycznia 1992[9]), Częstochowa i Pajęczno (do 1 stycznia 1992[9])
  • Urząd Rejonowy w Kłobucku dla gmin: Kłobuck, Krzepice, Lipie, Miedźno, Opatów, Panki, Popów, Przystajń i Wręczyca Wielka oraz miast (do 1 stycznia 1992[9]): Kłobuck i Krzepice
  • Urząd Rejonowy w Koniecpolu dla gmin: Dąbrowa Zielona, Irządze, Koniecpol, Lelów, Moskorzew, Przyrów, Radków, Secemin, Szczekociny i Żytno oraz miast (do 1 stycznia 1992[9]): Kłobuck i Krzepice
  • Urząd Rejonowy w Lublińcu dla gmin: Boronów, Ciasna, Dobrodzień, Herby, Kochanowice, Koszęcin i Pawonków, oraz miast: Dobrodzień (do 1 stycznia 1992[9]), Kalety, Lubliniec i Woźniki (do 1 stycznia 1992[9])
  • Urząd Rejonowy w Myszkowie dla gmin: Koziegłowy, Kroczyce, Niegowa, Poraj, Włodowice i Żarki oraz miast: Koziegłowy (do 1 stycznia 1992[9]), Myszków i Żarki (do 1 stycznia 1992[9])
  • Urząd Rejonowy w Oleśnie dla gmin: Gorzów Śląski, Olesno, Praszka, Radłów i Rudniki oraz dla miast (do 1 stycznia 1992[9]): Gorzów Śląski, Praszka i Olesno

Miasta | edytuj kod

Ludność 31 grudnia 1998:

Ludność w latach | edytuj kod

Zobacz też | edytuj kod

Przypisy | edytuj kod

  1. a b c d Michał Hyra, Tomasz Haładyj: Jak powstało województwo częstochowskie? Z zaskoczenia (pol.). W: Gazeta Wyborcza [on-line]. Agora SA. [dostęp 2016-05-27].
  2. Jak odzyskać województwo częstochowskie.
  3. Giżyński dla PAP: Województwo częstochowskie będzie, ale mniejsze (pol.). 2016-01-21. [dostęp 2016-01-21].
  4. Mariusz Błaszczak o powołaniu województwa częstochowskiego - Rząd PiS - rp.pl [dostęp 2017-04-21] .
  5. a b Rocznik Statystyczny Województwa Częstochowskiego. Rok 17 (1998). , s. 101. Urząd Statystyczny w Częstochowie. 
  6. Michał Hyra, Tomasz Haładyj: Jak powstało województwo częstochowskie? Z zaskoczenia (pol.). W: Gazeta Wyborcza [on-line]. Agora SA, 2015-10-21. [dostęp 2015-10-21].
  7. Rocznik statystyczny województwa częstochowskiego, tabl. 3(33), s. 102.
  8. Województwo Śląskie: Poczet Wojewodów.
  9. a b c d e f g h i Dz.U. z 1991 r. nr 87, poz. 397.
Na podstawie artykułu: "Województwo częstochowskie" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy