Winna-Poświętna


Na mapach: 52°40′53,9″N 22°35′07,5″E/52,681639 22,585417

Winna-Poświętna w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Winna-Poświętnawieś w Polsce położona w województwie podlaskim, w powiecie wysokomazowieckim, w gminie Ciechanowiec.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa łomżyńskiego. Z tą wsią był związany był ks. Krzysztof Kluk

Spis treści

Historia | edytuj kod

Pierwotnie część szlacheckiej wsi Winna nad rzeczką Winną, obecnie zwaną Kukawką. Powstała przed rokiem 1432 z wydzielenia gruntów plebańskich, tzw. poświętnego.[2] Wtedy też wymieniony właściciel części wsi Jakub Krzyszczek.[3]

Pierwszy kościół fundowany najprawdopodobniej przez rycerzy herbu Trzaska i Cholewa między rokiem 1416 a 1432. W roku 1470 i 1471 wymieniony wikariusz Maciej, w 1480 wikariusz Jan, a w 1481 pleban Maciej.[3]

W wieku XVI parafia wińska była połączona z ciechanowiecką, stąd nazwa ciechanowiecko-wińska.[2]

Kolejny kościół drewniany, zbudowany w roku 1696 przez proboszcza Mamińskiego.

Pod koniec XIX w. wieś należała do gminy Skórzec. Ziemia włościańska liczyła 167, a kościelna 32 1 2 {\displaystyle {\tfrac {1}{2}}} dziesięcin powierzchni. W parafii było 3035 wiernych.[2]

W roku 1921 Winna Poświątna. We wsi naliczono 15 budynków z przeznaczeniem mieszkalnym i 1. inny zamieszkały oraz 94. mieszkańców: 43. mężczyzn i 51 kobiet. Wszyscy zadeklarowali narodowość polską i wyznanie rzymskokatolickie.[4]

Współcześnie | edytuj kod

Winna-Poświętna tworzy wspólne sołectwo z:

  • Winną Starą, która w roku 2011 liczyła 14 mieszkańców
  • Winną-Wilki, w roku 2011 20 mieszkańców[1]

Obiekty zabytkowe | edytuj kod

  • kościół parafialny pw. św. Doroty
  • dzwonnica zbudowana jednocześnie z kościołem, poświęcona w 1717 r.
  • na cmentarzu przykościelnym:
    • nagrobki klasycystyczne, m.in. Emilii z Kobylskich Smorczewskiej
    • w ogrodzeniu wmurowane tablice epitafijne z 2 ćw. XIX w., m.in. Katarzyny z Markowskich, Benedykta Czarnockiego, Michała Koca
  • na cmentarzu grzebalnym nagrobki piaskowcowe, żeliwne i granitowo-żeliwne z XIX w.[5]

Przypisy | edytuj kod

  1. a b Miejski Portal Internetowy - Sołectwo Winna-Poświętna, www.ciechanowiec.pl [dostęp 2017-11-27]  (pol.).
  2. a b c Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, tom XV cz. II, str. 690, t. XIII str. 551
  3. a b T. Jaszczołt, Fundacje kościelne na Podlasiu do końca XV w. [w:] Kościoły a państwo na pograniczu polsko-litewsko-białoruskim, str. 25
  4. Skorowidz miejscowości Rzeczypospolitej Polskiej: opracowany na podstawie pierwszego powszechnego spisu ludności z dnia 30 września 1921 r., Województwo białostockie, Powiat wysokomazowiecki, Gmina Skórzec
  5. Katalog zabytków sztuki, Województwo łomżyńskie, Pod redakcją M. Kałamajskiej-Saeed, Ciechanowiec, Zambrów, Wysokie Mazowieckie i okolice, PAN Instytut Sztuki, Warszawa 1986, str. 81-87
Na podstawie artykułu: "Winna-Poświętna" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy