Rdza róży


Rdza róży w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Rdza różygrzybowa choroba roślin z grupy rdzy. Występuje na różach, a wywoływana jest przez dwa gatunki grzybów: Phragmidium mucronatum i Phragmidium tuberculatum[1], a czasami także przez Phragmidium bulbosum[2].

Występowanie i szkodliwość | edytuj kod

Choroba występuje na wielu gatunkach róż, zarówno na uprawianych, jak i dziko rosnących. Atakuje zarówno róże uprawiane na polu, jak i te w uprawie szklarniowej. Powoduje deformację, obumieranie i przedwczesne opadanie liści[1]. Mogą ulec porażeniu także pędy i kora[3]. Silnie porażone rośliny ulegają osłabieniu, słabo kwitną i w zimie łatwiej przemarzają[1].

Poszczególne gatunki i odmiany róż mają różną odporność na rdzę róży. Wśród kilku pospolitych gatunków występujących w Polsce róż, na których przeprowadzono badania, największą odporność wykazała róża rdzawa (Rosa rubiginosa). Gatunek ten może zostać wykorzystany przy hodowli nowych odmian odpornych na tę chorobę[1]

Objawy | edytuj kod

Obydwa patogeny wywołujące chorobę dają bardzo podobne objawy. Wiosną na pędach, ogonkach i nerwach liści pojawiają się pomarańczowe modzele. Są to skupiska ecjów. Mogą one powodować deformację porażonych części róż. Później na dolnej stronie liści pojawiają się pomarańczowe, pylące grudki urediniów, a jeszcze później czarne, również pylące grudki teliów. Pojedyncze telium ma średnicę do 0,5 mm. Na górnej stronie liści nad urediami i teliami powstają żółtawe plamy. Na owocach mogą powstawać ecja[1].

Rozwojowi choroby sprzyja wilgotna pogoda, podczas słonecznej i ciepłej pogody choroba ulega przyhamowaniu[3].

Epidemiologia | edytuj kod

Obydwa patogeny są pasożytami jednodomowymi, pełnocyklowymi, co znaczy, że ich rozwój odbywa się na jednym tylko żywicielu, i w trakcie tego rozwoju wytwarzają wszystkie 5 właściwych dla rdzy rodzajów zarodników[4].

U obydwu patogenów zimują powstające w teliach zarodniki przetrwalnikowe zwane teliosporami. Wiosną na kiełkujących teliosporach powstają podstawki wytwarzające zarodniki płciowe – bazydiospory. To one dokonują infekcji pierwotnej zakażając wiosną róże. Na zakażonych różach rozwijają się ecja i trudne do zauważenia spermogonia. Powstające w ecjach ecjospory roznoszone przez wiatr rozprzestrzeniają chorobę dokonując infekcji wtórnej. Na liściach zakażonych przez ecjospory powstają uredinia i telia[1].

Ochrona | edytuj kod

Zapobieganie polega na wygrabywaniu i niszczeniu opadłych jesienią liści, w nich bowiem przezimowują zarodniki patogenów. Przy uprawie szklarniowej unikać należy zraszania liści, sprzyja to bowiem zakażeniom. Przy uprawie polowej należy unikać nadmiernego zagęszczenia[1].

Chemicznie zwalcza się chorobę opryskiwaniem fungicydami ditiokarbaminianowymi (mankozeb), triazolowymi (propikonazol, tetrakonazol, difenokonazol) lub strobilurynowymi (azoksystrobina)[1].

Przypisy | edytuj kod

  1. a b c d e f g h red.: Selim Kryczyński i Zbigniew Weber: Fitopatologia. Tom 2. Choroby roślin uprawnych. Poznań: PWRiL, 2011, s. 412,413. ISBN 978-83-09-01077-7.
  2. Joanna Marcinkowska: Oznaczanie rodzajów grzybów sensu lato ważnych w fitopatologii. Warszawa: PWRiL, 2012. ISBN 978-83-09-01048-7.
  3. a b Choroby róż. [dostęp 2016-10-05].
  4. Alicja Szweykowska, Jerzy Szweykowski. Botanika. T. 2 Systematyka. Pwn, 2009. isbn= 9788301139452
Na podstawie artykułu: "Rdza róży" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy