Lawenda wąskolistna


Lawenda wąskolistna w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Lawenda wąskolistna, l. lekarska (Lavandula angustifolia), zwana też czasami l. wonną, bławatką, czyszczeczem (nazwy ludowe) – gatunek rośliny z rodziny jasnotowatych. Pochodzi z basenu Morza Śródziemnego (Francja, Hiszpania, Andora,Włochy)[2]. Jest uprawiana w wielu krajach świata, również w Polsce.

Spis treści

Morfologia | edytuj kod

Pokrój
Półkrzew[3] o wysokości od 50 do 90 cm. Pędy wzniesione, w dolnej części zdrewniałe, górą zielone, pokryte srebrzystymi włoskami.
Liście
Naprzeciwległe, wąskolancetowate do równowąskich, całobrzegie o podwiniętych brzegach, całe pokryte srebrzystym kutnerem.
Kwiaty
Zebrane w poprzerywany kwiatostan. Kwiaty zebrane w nibyokółkach, osadzone po 3 – 5 w pachwinach liści. Kolor purpurowoliliowy do fioletowego, u podgatunków i odmian uprawnych także biały i różowy. Kielich o barwie ciemnoszarej do ciemnopurpurowej, 5-działkowy.
Korzeń
Wiązkowy, silnie rozgałęziony, osiągający ponad 2 m.

Biologia i ekologia | edytuj kod

Kwitnie lipiec-sierpień. Lubi gleby przepuszczalne, łatwo ogrzewające się, dlatego przemysłowa uprawa jest rozwinięta na południu kraju. W surowe, bezśnieżne zimy przemarza, ale łatwo odbija, co jednak skutkuje zmniejszeniem plonu kwiatów.

Odmiany | edytuj kod

  • Hidcote Blue
  • Munstead
  • Dwarf Blue
  • Blue Scent
  • Lavander Lady
  • Rosea - różowe kwiaty
  • Nana Alba - białe kwiaty
  • Aromatico Blue

Zastosowanie | edytuj kod

Roślina lecznicza | edytuj kod

Surowiec zielarski
Kwiat lawendy (Lavandulae flos) – wysuszony kwiat o zawartości minimum 13 ml/kg olejku eterycznego[4].
Skład chemiczny
Kwiaty zawierają olejek eteryczny (w jego skład wchodzą: linalol, geraniol, furfurol, pinen, cyneol, borneol) oraz barwniki (antocyjany), garbniki, cukry, związki mineralne.
Działanie
Zarówno surowiec jak i olejek mają działanie przeciwskurczowe, uspokajające i antyseptyczne. Jako środek żołądkowy działa wiatropędnie jednocześnie poprawiając trawienie.

Kosmetyka | edytuj kod

Kwiaty służą do sporządzania toników dla wrażliwej i delikatnej skóry. Przyspieszają one regenerację naskórka, działają antyseptycznie i przeciwtrądzikowo.

Roślina ozdobna | edytuj kod

Chętnie sadzona w ogrodach, wykorzystywana do nadawania zapachu pościeli i bieliźnie.

Roślina miododajna | edytuj kod

W regionie śródziemnomorskim pszczoły produkują z lawendy miód.

Uprawa | edytuj kod

W Polsce nie jest w pełni mrozoodporna (strefy mrozoodporności 6-10) i wymaga dobrego okrycia na zimę. Wymaga też słonecznego stanowiska oraz przepuszczalnej, ale żyznej gleby. Rozmnaża się przez wysiew nasion lub sadzonki.

Dla uzyskania zwartego pokroju i obfitego kwitnienia lawenda wymaga systematycznego przycinania. Formowanie rośliny należy zacząć tuż po posadzeniu. Rośliny w pierwszym roku wzrostu skraca się o połowę, dzięki czemu u podstawy wypuszczają liczne nowe pędy. Wiosną należy usunąć tylko chore pędy i delikatnie skrócić pozostałe formując pokrój rośliny. Istotne jest przycinanie roślin tuż po kwitnieniu. Przycinać należy młode pędy – starsze źle znoszą skracanie[5].

Przypisy | edytuj kod

  1. Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2010-03-31].
  2. Germplasm Resources Information Network (GRIN). [dostęp 2011-01-02].
  3. Bohumír Hlava, Dagmar Lánská, Aleksander Ostrowski: Rośliny przyprawowe. Warszawa: Państwowe Wydaw. Rolnicze i Leśne, 1983, s. 168-169. ISBN 83-09-00456-7.
  4. Polskie Towarzystwo Farmaceutyczne: Farmakopea Polska X. Warszawa: Urząd Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych, 2014, s. 4276. ISBN 978-83-63724-47-4.
  5. Jak i kiedy przycinać lawendę? Co zrobić, by bujnie kwitła i ładnie rosła?. Murator. [dostęp 2012-03-27].
Na podstawie artykułu: "Lawenda wąskolistna" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy