Główny Urząd Miar


Na mapach: 52°14′30,479″N 21°00′03,189″E/52,241800 21,000886

Główny Urząd Miar w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania Fragment ekspozycji zbiorów przyrządów pomiarowych na korytarzu GUM

Główny Urząd Miarinstytucja powołana 1 kwietnia 1919 roku podpisanym przez Józefa Piłsudskiego 8 lutego 1919 roku dekretem o miarach[3] jako jedna z pierwszych instytucji administracji państwowej w II Rzeczypospolitej.

Spis treści

Historia | edytuj kod

II RP | edytuj kod

 Osobny artykuł: Budynek Głównego Urzędu Miar w Warszawie.

Zadaniem powołanego wtedy urzędu było ujednolicenie systemu miar, gdyż każda z trzech części Polski podlegająca innemu zaborcy miała inny. Równocześnie powstawały okręgowe i obwodowe urzędy miar, które obecnie tworzą rządową administrację miar.

Od 1922 siedzibą Głównego Urzędu Miar jest zabytkowy budynek przy ulicy Elektoralnej 2 w Warszawie.

Okres powojenny | edytuj kod

Administracja miar po II wojnie światowej przechodziła szereg zmian organizacyjnych i działalność w dziedzinie metrologii była łączona z działalnością w dziedzinie jakości i normalizacji.

Ustawa z 3 kwietnia 1993 o utworzeniu Głównego Urzędu Miar[4] przywróciła urzędowi historyczną, pierwszą nazwę oraz zakres kompetencji. Stało się to 1 stycznia 1994 w 75-lecie działalności tej instytucji.

Główny Urząd Miar sprawuje nadzór nad administracją miar i administracją probierczą w Polsce. Podstawowym jego zadaniem jest:

  • zapewnienie spójności pomiarowej,
  • utrzymanie państwowych wzorców miar,
  • zapewnienie wzajemnej zgodności i określonej dokładności wyników pomiarów przeprowadzanych w Polsce,
  • oraz ich zgodności z Międzynarodowym Układem Jednostek Miar.

Główny Urząd Miar łączy w sobie dwie funkcje: 1) krajowego instytutu metrologicznego zajmującego się metrologią wzorców dla potrzeb przemysłu nauki i systemu laboratoriów wzorcujących, oraz 2) centralnego urzędu administracji państwowej w zakresie metrologii prawnej, obejmującej prawną kontrolę metrologiczną, system oceny zgodności i nadzór nad towarami paczkowanymi.

Czynności administracyjne muszą być poprzedzone pracami badawczymi – na odpowiednim stanowisku pomiarowym dokonywane jest badanie danego przyrządu pomiarowego i sprawdzanie, czy jego wskazania są wiarygodne i zgodne z wymaganiami prawnymi lub innymi. Sprawdzane przyrządy są często unikatowe, o wyjątkowo skomplikowanej, często jednostkowej konstrukcji i bardzo wysokiej dokładności pomiaru.

W Głównym Urzędzie Miar gromadzone są zbiory dawnych przyrządów pomiarowych, które stanowią Historyczne Zbiory Metrologiczne. Kolekcja GUM liczy ok. 3 tysięcy eksponatów.

Główny Urząd Miar prowadzi współpracę z międzynarodowymi organizacjami metrologicznymi i podobnymi instytucjami w różnych krajach.

Prezesi urzędu | edytuj kod

Kierownictwo | edytuj kod

  • Maciej Dobieszewski – p.o. prezesa od 26 września 2018, wiceprezes od 1 sierpnia 2016
  • Andrzej Hantz – dyrektor generalny urzędu od 6 kwietnia 2017

Struktura | edytuj kod

W skład administracji miar wchodzą: Główny Urząd Miar, 9 Okręgowych Urzędów Miar wraz z 59 wydziałami zamiejscowymi. Organami administracji miar są: Prezes Głównego Urzędu Miar oraz dyrektorzy okręgowych urzędów miar[6].

Okręgowe urzedy miar | edytuj kod

    • Okręgowy Urząd Miar nr 1 w Warszawie – woj. mazowieckie, podlaskie i lubelskie
    • Okręgowy Urząd Miar nr 2 w Krakowie – woj. małopolskie i podkarpackie
    • Okręgowy Urząd Miar nr 3 we Wrocławiu – woj. dolnośląskie i opolskie
    • Okręgowy Urząd Miar nr 4 w Poznaniu – woj. wielkopolskie
    • Okręgowy Urząd Miar nr 5 w Katowicach – woj. śląskie
    • Okręgowy Urząd Miar nr 6 w Gdańsku – woj. pomorskie i warmińsko-mazurskie
    • Okręgowy Urząd Miar nr 7 w Łodzi – woj. łódzkie i świętokrzyskie
    • Okręgowy Urząd Miar nr 8 w Bydgoszczy – woj. kujawsko-pomorskie
    • Okręgowy Urząd Miar nr 9 w Szczecinie – woj. zachodniopomorskie i lubuskie

Budżet, zatrudnienie i wynagrodzenia | edytuj kod

Wydatki i dochody Głównego Urzędu Miar są realizowane w części 64 budżetu państwa[7].

W 2017 wydatki Urzędu wyniosły 146,89 mln zł, a dochody 70,88 mln zł[1]. Przeciętne zatrudnienie w przeliczeniu na pełne etaty wyniosło 1548 osoby, a średnie miesięczne wynagrodzenie brutto 4947 zł[2].

W ustawie budżetowej na 2018 wydatki Głównego Urzędu Miar zaplanowano w wysokości 1459,70 mln zł, a dochody 66,83 mln zł[8].

Zobacz też | edytuj kod

Przypisy | edytuj kod

  1. a b Sprawozdanie z wykonania budżetu państwa za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2017 r. (druk nr 2559). Tom I. sejm.gov.pl, 29 maja 2018. s. 1/12, 2/98. [dostęp 2018-09-22].
  2. a b Informacja o wynikach kontroli wykonania budżetu państwa w 2017 r. w części 64 Główny Miar. W: Najwyższa Izba Kontroli [on-line]. nik.gov.pl, maj 2018. s. 18. [dostęp 2018-09-22].
  3. Dekret o miarach z dnia 8 lutego 1919 r. (Dz.U. z 1919 r. nr 15, poz. 211).
  4. Ustawa z dnia 3 kwietnia 1993 r. o utworzeniu Głównego Urzędu Miar (Dz.U. z 1993 r. nr 55, poz. 247).
  5. Dyrektorzy i prezesi GUM. gum.gov.pl. [dostęp 2018-01-30].
  6. Rządowe CentrumR.C. Legislacji Rządowe CentrumR.C., Ustawa z dnia 23 marca 2017 r – Dziennik Ustaw, dziennikustaw.gov.pl [dostęp 2018-01-06]  (pol.).
  7. Obwieszczenie Ministra Finansów z dnia 30 czerwca 2016 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia Ministra Finansów w sprawie klasyfikacji części budżetowych oraz określenia ich dysponentów (Dz.U. z 2016 r. poz. 1026)
  8. Ustawa budżetowa na rok 2018 z dnia 11 stycznia 2018 r.. W: Dz. U. poz. 291 [on-line]. isap.sejm.gov.pl, 1 lutego 2018. s. 24, 66. [dostęp 2018-09-21].

Linki zewnętrzne | edytuj kod

Kontrola autorytatywna (instytucja państwowa):
Na podstawie artykułu: "Główny Urząd Miar" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy