Arcydzieła Ustnego i Niematerialnego Dziedzictwa Ludzkości


Arcydzieła Ustnego i Niematerialnego Dziedzictwa Ludzkości w encyklopedii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Arcydzieła Ustnego i Niematerialnego Dziedzictwa Ludzkości (ang.: Masterpieces of the Oral and Intangible Heritage of Humanity) – proklamacje ogłaszane przez UNESCO w latach 2001–2005 w celu wyróżnienia na arenie światowej wybranych zjawisk z zakresu dziedzictwa niematerialnego i związanych z nim przestrzeni kulturowych.

W latach 2001–2005 ogłoszone zostały trzy Proklamacje (2001, 2003, 2005), w ramach których wyróżniono łącznie 90 zjawisk. Program ten nie jest przez UNESCO kontynuowany ze względu na wejście w życie 20 kwietnia 2006 roku Konwencji UNESCO w sprawie ochrony niematerialnego dziedzictwa kulturowego (ang. Convention for the Safeguarding of the Intangible Cultural Heritage) z 2003 r. Artykuł 31 pkt. 3 Konwencji stwierdza, że "nie przewiduje się kolejnych Proklamacji po wejściu w życie niniejszej Konwencji"[1]. 90 zjawisk, które przed uchwaleniem Konwencji zostały proklamowane Arcydziełami Ustnego i Niematerialnego Dziedzictwa Ludzkości, na mocy Art. 31 pkt. 1. Konwencji zostało wpisanych na Listę reprezentatywną niematerialnego dziedzictwa kulturowego ludzkości, tworzoną na mocy tej Konwencji.

Konwencja w sprawie ochrony niematerialnego dziedzictwa kulturowego odnosi się do współcześnie praktykowanych zjawisk kulturowych przekazywanych z pokolenia na pokolenie. Zaliczają się do nich:

  • tradycje i przekazy ustne, w tym język jako nośnik niematerialnego dziedzictwa kulturowego
  • sztuki widowiskowe i tradycje muzyczne
  • zwyczaje, obyczaje i obchody świąteczne
  • wiedza o przyrodzie i wszechświecie oraz związane z nią praktyki
  • umiejętności związane z tradycyjnym rzemiosłem[2]

W ramach Konwencji prowadzone są trzy odrębne listy:

Celem List jest promocja dziedzictwa niematerialnego i zwracanie uwagi na konieczność jego ochrony. Zadaniem Rejestru najlepszych praktyk jest dzielenie się doświadczeniem i ukazywanie możliwości ochrony dziedzictwa niematerialnego.

Tryb wpisywania zjawisk (tzw. "elementów") na Listy i do Rejestru jest zbliżony do procedury przyjętej dla Listy Światowego Dziedzictwa prowadzonej na mocy Konwencji UNESCO z 1972 r. O wpisie na listę decyduje Międzyrządowy Komitet ds. ochrony niematerialnego dziedzictwa kulturowego wybierany przez przedstawicieli rządów krajów, które podpisały Konwencję. Wnioski o wpis mogą być kierowane do Komitetu przez rządy krajów – Państw-Stron Konwencji. Większość rządów krajów działających w ramach konwencji scedowała to uprawnienie na odpowiednie instytucje krajowe[3].

Spis treści

Arcydzieła Ustnego i Niematerialnego Dziedzictwa Ludzkości (2001–2005) | edytuj kod

Poniższa lista przedstawia według krajów 90 Arcydzieł Ustnego i Niematerialnego Dziedzictwa Ludzkości proklamowanych w latach 2001–2005, wpisanych w 2008 roku na Listę reprezentatywną niematerialnego dziedzictwa kulturowego ludzkości[4][5].

Europa | edytuj kod

Albania (1) | edytuj kod

Belgia (2) | edytuj kod

Bułgaria (1) | edytuj kod

Czechy (1) | edytuj kod

Estonia (2) | edytuj kod

Francja (1) | edytuj kod

Hiszpania (2) | edytuj kod

Litwa (2) | edytuj kod

Łotwa (1) | edytuj kod

Rumunia (1) | edytuj kod

Rosja (2) | edytuj kod

Słowacja (1) | edytuj kod

Włochy (2) | edytuj kod

Azja | edytuj kod

Armenia (1) | edytuj kod

Azerbejdżan (1) | edytuj kod

Bangladesz (1) | edytuj kod

Bhutan (1) | edytuj kod

Chiny (4) | edytuj kod

Filipiny (2) | edytuj kod

Gruzja (1) | edytuj kod

Indie (3) | edytuj kod

Indonezja (2) | edytuj kod

Japonia (3) | edytuj kod

Kambodża (2) | edytuj kod

Kirgistan (1) | edytuj kod

Korea Południowa (3) | edytuj kod

Malezja (1) | edytuj kod

Mongolia (2) | edytuj kod

Turcja (2) | edytuj kod

Tadżykistan (1) | edytuj kod

Uzbekistan (2) | edytuj kod

Wietnam (2) | edytuj kod

Kraje Arabskie | edytuj kod

Algieria (1) | edytuj kod

Egipt (1) | edytuj kod

Irak (1) | edytuj kod

Jemen (1) | edytuj kod

Jordania (1) | edytuj kod

Maroko (2) | edytuj kod

Palestyna (1) | edytuj kod

Afryka Subsaharyjska | edytuj kod

Benin (1) | edytuj kod

Gambia (1) | edytuj kod

Gwinea (1) | edytuj kod

Madagaskar (1) | edytuj kod

Malawi (2) | edytuj kod

Mali (1) | edytuj kod

Mozambik (2) | edytuj kod

Nigeria (2) | edytuj kod

Republika Środkowoafrykańska (1) | edytuj kod

Senegal (1) | edytuj kod

Togo (1) | edytuj kod

Uganda (1) | edytuj kod

Wybrzeże Kości Słoniowej (1) | edytuj kod

Zambia (2) | edytuj kod

Zimbabwe (1) | edytuj kod

Ameryka Łacińska | edytuj kod

Belize (1) | edytuj kod

Boliwia (2) | edytuj kod

Brazylia (2) | edytuj kod

Ekwador (1) | edytuj kod

Gwatemala (2) | edytuj kod

Honduras (1) | edytuj kod

Jamajka (1) | edytuj kod

Kolumbia (2) | edytuj kod

Kostaryka (1) | edytuj kod

Kuba (1) | edytuj kod

Meksyk (1) | edytuj kod

Nikaragua (1) | edytuj kod

Peru (1) | edytuj kod

Dominikana (1) | edytuj kod

Oceania | edytuj kod

Tonga (1) | edytuj kod

Vanuatu (1) | edytuj kod

Przypisy | edytuj kod

  1. Internetowy System Aktów Prawnych: Dz.U. 2011 nr 172 poz. 1018: Konwencja UNESCO w sprawie ochrony niematerialnego dziedzictwa kulturowego, sporządzona w Paryżu dnia 17 października 2003 r. (pol.). [dostęp 2013-11-18].
  2. Narodowy Instytut Dziedzictwa: Czym jest niematerialne dziedzictwo kulturowe? (pol.). [dostęp 2013-11-18].
  3. Intergovernmental Committee for the Safeguarding of Intangible Cultural Heritage (ang.). UNESCO. [dostęp 2011-05-24].
  4. UNESCO: Lists of intangible cultural heritage and Register of best safeguarding practices (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  5. Polski Komitet ds. UNESCO: Lista Reprezentatywna Niematerialnego Dziedzictwa Ludzkości: Wpisane w 2008 r. (pol.). [dostęp 2013-11-18].
  6. UNESCO ICH: Albanian folk iso-polyphony (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  7. UNESCO ICH: Carnival of Binche (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  8. UNESCO ICH: Processional giants and dragons in Belgium and France (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  9. UNESCO ICH: Bistritsa Babi, archaic polyphony, dances and rituals from the Shoplouk region (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  10. UNESCO ICH: Slovácko Verbuňk, recruit dances (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  11. UNESCO ICH: Kihnu cultural space (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  12. UNESCO ICH: Baltic song and dance celebrations (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  13. UNESCO ICH: Processional giants and dragons in Belgium and France (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  14. UNESCO ICH: Mystery play of Elche (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  15. UNESCO ICH: Patum of Berga (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  16. UNESCO ICH: Cross-crafting and its symbolism (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  17. UNESCO ICH: Baltic song and dance celebrations (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  18. UNESCO ICH: Baltic song and dance celebrations (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  19. UNESCO ICH: Căluş ritual (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  20. UNESCO ICH: Cultural space and oral culture of the Semeiskie (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  21. UNESCO ICH: Olonkho, Yakut heroic epos (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  22. UNESCO ICH: Fujara and its music (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  23. UNESCO ICH: Opera dei Pupi, Sicilian puppet theatre (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  24. UNESCO ICH: Canto a tenore, Sardinian pastoral songs (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  25. UNESCO ICH: Duduk and its music (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  26. UNESCO ICH: Azerbaijani Mugham (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  27. UNESCO ICH: Baul songs (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  28. UNESCO ICH: Mask dance of the drums from Drametse (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  29. UNESCO ICH: Kun Qu opera (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  30. UNESCO ICH: Guqin and its music (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  31. UNESCO ICH: Uyghur Muqam of Xinjiang (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  32. UNESCO ICH: Urtiin Duu, traditional folk long song (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  33. UNESCO ICH: Hudhud chants of the Ifugao (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  34. UNESCO ICH: Darangen epic of the Maranao people of Lake Lanao (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  35. UNESCO ICH: Georgian polyphonic singing (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  36. UNESCO ICH: Kutiyattam, Sanskrit theatre (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  37. UNESCO ICH: Tradition of Vedic chanting (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  38. UNESCO ICH: Ramlila, the traditional performance of the Ramayana (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  39. UNESCO ICH: Wayang puppet theatre (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  40. UNESCO ICH: Indonesian Kris (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  41. UNESCO ICH: Nôgaku theatre (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  42. UNESCO ICH: Ningyo Johruri Bunraku puppet theatre (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  43. UNESCO ICH: Kabuki theatre (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  44. UNESCO ICH: Royal ballet of Cambodia (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  45. UNESCO ICH: Sbek Thom, Khmer shadow theatre (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  46. UNESCO ICH: Art of Akyns, Kyrgyz epic tellers (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  47. UNESCO ICH: Royal ancestral ritual in the Jongmyo shrine and its music (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  48. UNESCO ICH: Pansori epic chant (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  49. UNESCO ICH: Gangneung Danoje festival (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  50. UNESCO ICH: Mak Yong theatre (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  51. UNESCO ICH: Traditional music of the Morin Khuur (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  52. UNESCO ICH: Urtiin Duu, traditional folk long song (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  53. UNESCO ICH: Arts of the Meddah, public storytellers (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  54. UNESCO ICH: Mevlevi Sema ceremony (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  55. UNESCO ICH: Shashmaqom music (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  56. UNESCO ICH: Shashmaqom music (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  57. UNESCO ICH: Cultural space of Boysun District (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  58. UNESCO ICH: Nha Nhac, Vietnamese court music (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  59. UNESCO ICH: Space of gong culture (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  60. UNESCO ICH: Ahellil of Gourara (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  61. UNESCO ICH: Al-Sirah Al-Hilaliyyah epic (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  62. UNESCO ICH: Iraqi Maqam (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  63. UNESCO ICH: Song of Sana’a (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  64. UNESCO ICH: Cultural space of the Bedu in Petra and Wadi Rum (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  65. UNESCO ICH: Cultural space of Jemaa el-Fna Square (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  66. UNESCO ICH: Moussem of Tan-Tan (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  67. UNESCO ICH: Palestinian Hikaye (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  68. UNESCO ICH: Oral heritage of Gelede (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  69. UNESCO ICH: Kankurang, Manding initiatory rite (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  70. UNESCO ICH: Cultural space of Sosso-Bala (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  71. UNESCO ICH: Woodcrafting knowledge of the Zafimaniry (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  72. UNESCO ICH: Vimbuza healing dance (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  73. UNESCO ICH: Gule Wamkulu (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  74. UNESCO ICH: Cultural space of the Yaaral and Degal (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  75. UNESCO ICH: Gule Wamkulu (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  76. UNESCO ICH: Chopi Timbila (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  77. UNESCO ICH: Oral heritage of Gelede (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  78. UNESCO ICH: Ifa divination system (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  79. UNESCO ICH: Polyphonic singing of the Aka Pygmies of Central Africa (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  80. UNESCO ICH: Kankurang, Manding initiatory rite (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  81. UNESCO ICH: Oral heritage of Gelede (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  82. UNESCO ICH: Barkcloth making in Uganda (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  83. UNESCO ICH: Gbofe of Afounkaha, the music of the transverse trumps of the Tagbana community (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  84. UNESCO ICH: Makishi masquerade (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  85. UNESCO ICH: Gule Wamkulu (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  86. UNESCO ICH: Mbende Jerusarema dance (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  87. UNESCO ICH: Language, dance and music of the Garifuna (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  88. UNESCO ICH: Carnival of Oruro (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  89. UNESCO ICH: Andean cosmovision of the Kallawaya (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  90. UNESCO ICH: Oral and graphic expressions of the Wajapi (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  91. UNESCO ICH: Samba de Roda of the Recôncavo of Bahia (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  92. UNESCO ICH: Oral heritage and cultural manifestations of the Zápara people (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  93. UNESCO ICH: Language, dance and music of the Garifuna (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  94. UNESCO ICH: Rabinal Achí dance drama tradition (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  95. UNESCO ICH: Language, dance and music of the Garifuna (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  96. UNESCO ICH: Maroon heritage of Moore Town (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  97. UNESCO ICH: Carnival of Barranquilla (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  98. UNESCO ICH: Cultural space of Palenque de San Basilio (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  99. UNESCO ICH: Oxherding and oxcart traditions in Costa Rica (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  100. UNESCO ICH: La Tumba Francesa (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  101. UNESCO ICH: Indigenous festivity dedicated to the dead (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  102. UNESCO ICH: Language, dance and music of the Garifuna (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  103. UNESCO ICH: Oral heritage and cultural manifestations of the Zápara people (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  104. UNESCO ICH: Cultural space of the Brotherhood of the Holy Spirit of the Congos of Villa Mella (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  105. UNESCO ICH: Cocolo dance drama tradition (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  106. UNESCO ICH: Lakalaka, dances and sung speeches of Tonga (ang.). [dostęp 2013-11-18].
  107. UNESCO ICH: Vanuatu sand drawings (ang.). [dostęp 2013-11-18].
Na podstawie artykułu: "Arcydzieła Ustnego i Niematerialnego Dziedzictwa Ludzkości" pochodzącego z Wikipedii
OryginałEdytujHistoria i autorzy